Hoogte kanalen van Dolby Atmos harder zetten op soundbar

Dolby Atmos is een gamechanger voor je filmavond, maar soms voelt het alsof die spectaculaire geluiden van bovenaf een beetje... verdrinken.

Je hoort de helikopter wel, maar niet echt boven je hoofd. Dat is vervelend, want je hebt die soundbar met hoogtekanalen niet voor niets gekocht.

Gelukkig is er vaak een simpele oplossing: de boel een beetje bijschaven. Je hoeft niet meteen je soundbar aan de kant te zetten.

Waarom je hoogtekanalen harder moet zetten

Stel je voor: je kijkt 'Top Gun: Maverick'. De straaljagers vliegen over je heen, de muziek zwelt aan.

Toen je die soundbar kocht, dacht je: "Dit wordt hem!". Maar nu de film draait, klinkt het vooral... heel hard.

Het geluid komt vooral van voren, en die speciale effecten van bovenaf lijken er bijna niet te zijn. Herkenbaar? Je bent niet de enige. Veel fabrikanten zetten de hoogtekanalen standaard wat lager.

Dat doen ze om de boel 'gebalanceerd' te houden. Ze zijn bang dat het geluid anders te schreeuwerig of chaotisch wordt.

Maar soms is het resultaat dat die prachtige Atmos-ervaring in de schoenen zakt. Je mist diepte en het gevoel alsof je midden in de actie zit. Je soundbar kan veel meer dan je nu hoort. Door de hoogtekanalen iets harder te zetten, haal je de daadwerkelijke kracht van Dolby Atmos uit je speaker.

Plots hoor je regendruppels echt van boven komen, of de ondertiteling van een alien-schip dat overvliegt.

Het maakt het verschil tussen "goed geluid" en "bioscoopgevoel". En dat gevoel, dat wil je hebben. Het is een kwestie van de juiste knoppen vinden.

Hoe je de boel bijstelt: de basis

Het hangt allemaal af van je soundbar en je tv. De meeste moderne bars hebben een eigen app of een menuutje in de instellingen.

Daar vind je opties als 'Height', 'Overhead' of 'Up-firing'. Dit zijn de kanalen die verantwoordelijk zijn voor het geluid dat via het plafond weerkaatst. Je wilt ze versterken, zonder de rest te verpesten.

Een veelgehoorde tip is om de dialoog en de centrale speaker niet te vergeten.

Als je de hoogtekanalen opkrikt, kan de spraak wat wegzakken. Check dus altijd even of je de hoofdkanalen (links, rechts, midden) stabiel houdt. De meeste soundbars hebben een speciale 'dialogue enhancement' functie. Zet die desnoods een stapje hoger als je de effecten harder zet.

Voor wie een Samsung Q990C of een LG S95QR heeft: deze modellen hebben vaak een 'Adaptive Sound' modus. Die past het geluid automatisch aan, maar soms is het beter om handmatig te tunen.

Ga naar de instellingen van je soundbar via de app of de afstandsbediening. Zoek naar 'Equalizer' of 'Geluidsprofielen' en pas de frequenties rond de 2-4 kHz aan voor helderheid, en boost de hogere tonen voor de effecten.

De juiste soundbar kiezen voor goede hoogtekanalen

Niet elke soundbar is even goed in het produceren van geluid van boven. Sommige budgetmodellen claimen Atmos te ondersteunen, maar gebruiken alleen 'virtuele' hoogtekanalen. Dat is een trucje waarbij software probeert te doen alsof het geluid van boven komt.

Dat werkt vaak minder goed dan echte, fysieke drivers die naar boven schieten of via de muur weerkaatsen.

Wil je echt het gevoel hebben dat je in de regen zit? Kijk dan naar modellen met fysieke up-firing speakers.

De Sonos Arc (rond €900) is hier een goed voorbeeld. Hij heeft tien drivers, waaronder speciale die naar boven schieten. Als je hem combineert met de Sub en surrounds, is het effect enorm.

Ook de Bose Soundbar 900 (rond €900) is sterk in het creëren van die plafondlaag.

In de mid-range is de Samsung HW-Q800C (rond €600) een kanjer. Hij levert een stevig geluid en heeft genoeg power om de hoogtekanalen goed door te laten klinken. De JBL Bar 1000 (rond €1000) is een andere sterke keuze. Deze heeft losse, draadloze achterspeakers die je makkelijk verplaatst.

Hierdoor kun je experimenteren met de positionering om het geluid van boven te optimaliseren Wie een kleiner budget heeft, kan kijken naar de Samsung HW-Q600C (rond €350).

Deze is al voorzien van Dolby Atmos en een aparte subwoofer. De hoogtekanalen zijn hier iets minder krachtig, maar met de juiste instellingen en de ideale hoogte voor je achterspeakers kun je ze best een boost geven.

De LG S80QY (rond €450) is ook een optie. Deze werkt het beste samen met LG TV's, maar is verder een solide performer voor zijn prijs.

Praktische tips voor de perfecte setting

Positie is alles. Als je soundbar diepte moet creëren, zorg dan dat er geen kast of muur direct voor de speakers staat.

Laat minimaal 10 centimeter ruimte vrij. Voor up-firing speakers geldt: zorg dat er geen slingers of planten in de weg hangen.

Als je plafond hoger is dan 3 meter, of schuin is, werkt de weerkaatsing minder goed. Dan is een optische oplossing soms beter.

Het geluid moet vrij naar het plafond kunnen reizen om te weerkaatsen. Gebruik de kalibratiefuncties van je soundbar. Veel moderne bars, zoals die van Sonos of Bose, hebben een microfoon die het geluid in je kamer meet.

De Sonos Arc bijvoorbeeld meet de akoestiek en past de hoogtekanalen automatisch aan. Bij Samsung werkt dit via 'SpaceFit Sound'. Doe dit altijd, zelfs als je denkt dat het al goed staat. Probeer eens een andere geluidsmodus.

Veel soundbars hebben een 'Movie' of 'Cinema' stand. Daarbij staan de hoogtekanalen vaak al iets harder ingesteld dan in de 'Music' stand.

Als je naar een actiefilm kijkt, switch dan niet naar 'Standard'. Dat haalt de Atmos-ervaring er vaak weer uit.

Blijf bij de instellingen die speciaal voor films zijn gemaakt. Check je bron. Niet alle streamingdiensten leveren even goede Atmos-kwaliteit. Netflix en Disney+ zijn over het algemeen top.

Amazon Prime Video zit er vlak achter. Als je een Blu-ray speelt, weet je zeker dat je de volledige Atmos-data binnenkrijgt.

Je kunt ook eenvoudig Dolby Atmos testen op Netflix. Zorg dat je ingestelde apparaat (Apple TV, Chromecast, TV) de juiste audio-uitvoer heeft staan op 'Auto' of 'Passthrough'. Als je een losse subwoofer hebt, let dan op dat die niet te hard staat.

Een te zware bas kan de fijnere hoogte-effecten overstemmen. Zet de subwoofer eventueel 2 of 3 stapjes lager.

Je zult merken dat de geluiden van boven ineens veel helderder worden.

Het is een kwestie van balanceren. Heb je een oudere tv? Controleer of je tv Dolby Atmos doorgeeft via HDMI eARC.

Zonder eARC krijg je vaak alleen het basisgeluid (Dolby Digital 5.1). Dat betekent dat je soundbar de Atmos-data nooit binnenkrijgt. Als je tv geen eARC heeft, is een losse mediaplayer (zoals de Apple TV 4K) een goede investering om het maximale uit je soundbar te halen. Als je alles hebt geprobeerd en het klinkt nog steeds niet goed, controleer dan de 'Dynamic Range Compression'.

Dit is een instelling die het geluid 'platdrukt' om luide geluiden stiller te maken. Schakel dit uit.

Je wilt de dynamiek behouden. Het gaat juist om die pieken en dalen in het geluid die de film tot leven brengen.

Met deze tips kun je eenvoudig Dolby Atmos optimaliseren op je soundbar. Het is even zoeken, maar als je die helikopter straks echt boven je hoofd hoort vliegen, weet je dat het gelukt is. Veel kijkplezier!