Soundbar aansluiten op een gaming monitor zonder tv

Je gaming monitor heeft waarschijnlijk fantastische beelden, maar het geluid? Dat is vaak een teleurstelling.

Die piepkleine speakers achter het scherm produceren een blikkerig, zwak geluid dat je onderdompeling in je game direct verbreekt. Je wilt de explosies voelen en de dialogen helder horen, niet worstelen met geluid dat niet boven het toetsenbordgeklik uitkomt.

Het goede nieuws: je hebt geen dure tv nodig om een soundbar aan te sluiten. Met de juiste kabels en instellingen tover je je gaming setup om tot een bioscoopervaring.

Waarom een soundbar op je gaming monitor aansluiten?

Een gaming monitor is gebouwd voor snelheid en beeldkwaliteit, niet voor geluid.

De ingebouwde speakers zijn vaak een na gedachte, klein en zonder bas. Ze klinken vlak en maken het lastig om geluidssignalen in games te horen.

Denk aan het geritsel van vijanden in Call of Duty of de diepe bassen in Cyberpunk 2077. Die details gaan verloren. Een soundbar lost dit op. Het is een smalle luidsprekerbalk die je onder of voor je monitor plaatst.

Hij produceert veel voller geluid, betere helderheid en soms zelfs virtuele surround sound.

Voor gamers betekent dit een voordeel: je hoort vijanden eerder en ervaart de game intenser. Bovendien is het installeren simpel. Je hebt geen ruimte nodig voor losse speakers of een versterker.

Een soundbar past perfect in een thuiskantoor of gaming setup zonder rommel te maken. In Nederland kiezen veel gamers voor een soundbar omdat het de monitor upgrade zonder een volledige home cinema te bouwen.

Het is een budgetvriendelijke oplossing die direct resultaat geeft. Of je nu een PlayStation 5, Xbox Series X of pc gebruikt, de aansluiting werkt hetzelfde.

Laten we de basis begrijpen voordat we verder gaan.

De basis: geluid van je monitor naar de soundbar sturen

Om geluid van je gaming monitor naar een soundbar te krijgen, moet je een manier vinden om het audio-signaal door te geven.

Monitoren hebben meestal geen ingebouwde geluidsuitgangen zoals tv's. Daarom kijken we naar de poorten op je monitor en je gamebron (pc, console of laptop).

De meeste gaming monitoren hebben een HDMI-uitgang of DisplayPort. HDMI kan zowel beeld als audio transporteren, wat handig is. DisplayPort is vooral voor beeld, maar sommige versies (1.2 en hoger) ondersteunen ook audio. Als je monitor geen audio-uitgang heeft, moet je het geluid via je gamebron halen.

Bij een pc kun je bijvoorbeeld de audio-uitgang van je moederbord of geluidskaart gebruiken.

Bij een console zoals de PS5 of Xbox Series X sluit je de soundbar direct op de console aan, niet op de monitor. Een veelgemaakte fout is denken dat elke kabel werkt. Dat klopt niet. Je hebt de juiste kabel nodig die audio kan transporteren zonder kwaliteitsverlies.

De meeste soundbars hebben HDMI (ARC/eARC), optisch of een 3.5mm AUX-ingang. Kies de optie die het beste past bij je monitor en soundbar.

Optie 1: HDMI-aansluiting (de beste keuze voor moderne monitoren)

Laten we de mogelijke aansluitingen bekijken, specifiek voor gaming setups zonder tv.

Als je gaming monitor een HDMI-poort heeft, is dat de makkelijkste weg. HDMI kan audio en beeld in één kabel meenemen. Je sluit de HDMI-kabel van je gamebron (pc of console) aan op de monitor.

Vervolgens gebruik je een tweede HDMI-kabel van de audio-uitgang van de monitor naar de soundbar. Maar let op: veel monitoren hebben geen audio-uitgang.

In dat geval sluit je de soundbar direct op je gamebron aan.

Bij een pc sluit je de soundbar aan op de HDMI-uitgang van je videokaart, of via een aparte HDMI-audio-uitgang als je die hebt. Voor consoles kun je op dezelfde manier je Xbox aansluiten op de soundbar en vervolgens doorlussen naar je monitor.

Dit werkt omdat de soundbar het beeld doorgeeft aan de monitor. Zorg dat je soundbar HDMI ARC (Audio Return Channel) ondersteunt, wat essentieel is bij een Yamaha soundbar aansluiten op LG TV's, maar voor monitoren minder relevant is. Waarom HDMI? Het ondersteunt hoge kwaliteit audio, tot Dolby Atmos als je soundbar dat kan. Voor gaming is het stabiel en snel.

Optie 2: Optische aansluiting (Toslink)

Gebruik een kabel van minimaal HDMI 2.0 voor 4K gaming. Prijzen voor goede HDMI-kabels liggen tussen €10 en €30.

Merken als Belkin of Amazon Basics zijn prima. Als je monitor of gamebron geen HDMI-audio heeft, is optisch een goede tweede keus. Een optische kabel (Toslink) transporteert digitaal geluid zonder signaalverlies.

Je sluit een kabel van de optische uitgang op je bron (pc of console) naar de optische ingang van de soundbar. Veel gaming monitoren hebben geen optische poort, dus check je gamebron.

Een gaming pc met een moederbord dat optisch uit stuurt, is ideaal.

Voor Xbox Series X: die heeft een optische uitgang niet meer, maar je kunt een optische audio-extractor gebruiken (een apparaatje dat HDMI-splitst, €20-€40). Optisch ondersteunt tot 5.1 kanalen, maar geen Dolby Atmos. Het is perfect voor basiskwaliteit surround.

Het nadeel? Optisch is gevoelig voor hoeken en lengte.

Optie 3: 3.5mm AUX-aansluiting (de fallback)

Houd de kabel kort (minder dan 5 meter) en recht. Kies voor een kabel van glasvezel, niet plastic, voor betere duurzaamheid.

Prijzen: €10-€25 voor een goede kabel van merken als Toslink of Van den Hul. Als HDMI en optisch niet werken, is er altijd nog de analoge AUX-kabel.

Dit is een 3.5mm jack-kabel, zoals je kent van oordopjes. Je sluit hem aan op de hoofdtelefoonpoort van je monitor, pc of console, en op de AUX-ingang van de soundbar. Dit is de eenvoudigste optie, maar de kwaliteit is het laagst. Het is alleen stereo (twee kanalen), geen surround.

Geschikt voor simpele games of als tijdelijke oplossing. Voor serieuze gaming kies je beter HDMI of optisch.

Gebruik een kabel van goede kwaliteit om ruis te voorkomen. Prijzen: €5-€15. Merken als Anker of Ugreen zijn betrouwbaar. Een alternatief is USB-audio als je soundbar een USB-poort heeft.

Sommige soundbars, zoals de JBL Bar 300, accepteren USB voor muziek, maar niet voor gaming-audio. Check de handleiding van je soundbar.

Stappenplan: Zo sluit je je soundbar aan op je gaming monitor

Volg deze stappen om je setup te maken. Dit werkt voor de meeste gaming monitoren van merken als ASUS, Dell, LG of Samsung.

1. Check de poorten op je monitor en gamebron. Kijk achter je monitor of pc. Noteer welke audio-uitgangen er zijn: HDMI, optisch, 3.5mm? Bij een console, check de achterkant van de PS5 of Xbox.
2. Kies de juiste kabel. HDMI is het best. Als je monitor geen audio-uitgang heeft, sluit de soundbar direct op je gamebron aan. Voor optisch: gebruik een Toslink-kabel. Voor AUX: een 3.5mm kabel.
3. Sluit de kabels aan. Steek de kabel in de audio-uitgang van je bron en in de ingang van de soundbar. Als je HDMI gebruikt via de soundbar: sluit de console/pc eerst aan op de soundbar, dan de soundbar op de monitor.
4. Zet de soundbar aan. Gebruik de afstandsbediening of app. Kies de juiste ingang (HDMI, optisch of AUX) via de soundbar-knoppen.
5. Configureer je gamebron. Op pc: ga naar Instellingen > Systeem > Geluid. Kies de soundbar als uitvoerapparaat. Bij Xbox: Instellingen > Algemeen > Volume & audio-uitvoer > Kies externe speakers. Op PS5: Instellingen > Geluid > HDMI-apparaten > Soundbar.
6. Test het geluid. Speel een game of een YouTube-filmpje. Pas het volume aan. Als het niet werkt, check dan of de kabel goed zit of probeer een andere poort.

Zorg dat alles uit staat voordat je begint. Als je monitor geen audio doorgeeft, gebruik dan een audio-extractor. Dit is een klein apparaatje (€20-€50) dat HDMI-splitst en audio uitvoert naar optisch of AUX. Merken als FiiO of StarTech zijn populair.

Prijzen en modellen: Welke soundbar kies je voor je gaming setup?

De keuze hangt af van je budget en gaming stijl. Voor monitoren zonder tv, kies een compacte soundbar die makkelijk past.

Budget: €50-150 (basisgeluid voor casual gaming)

Hier is een overzicht van modellen die goed werken voor gaming, met prijzen in Nederland (indicatie, winkels als Bol.com of Coolblue).

• Philips TAB5105 (€80-100): 2.1 systeem met subwoofer. HDMI ARC en optisch. Perfect voor PS5 op een monitor. Bluetooth voor muziek. Geen Atmos, maar helder geluid voor shooters.
• JBL Bar 2.1 (€120-150): Krachtige bas, HDMI en optisch. Ondersteunt Dolby Digital. Compact, past onder een 27-inch monitor. Ideaal voor Xbox gaming.
• Polk Audio React (€100-130): Stereo soundbar met HDMI. Goed voor dialogen in RPG's. Geen subwoofer, maar upgradebaar.

Voor beginners of kleine kamers. Deze soundbars hebben HDMI of optisch, en geven een upgrade zonder poespas. Deze modellen zijn verkrijgbaar bij Bol.com.

Mid-range: €150-400 (betere kwaliteit voor serieuze gamers)

Ze zijn plug-and-play, geen app nodig. Meer kanalen, betere bas, soms Dolby Atmos. Geschikt voor 4K gaming monitors. Prijzen variëren. Kijk voor refurbished deals op Marktplaats voor €100-200 korting.

• Sony HT-S2000 (€250-300): 3.1 kanalen met virtual Atmos. HDMI eARC, optisch. Compact design, goed voor pc-gaming. App voor instellingen.
• Yamaha YAS-209 (€200-250): Inclusief subwoofer. HDMI en optisch. DTS Virtual:X voor surround. Werkt perfect met gaming headsets als aanvulling.
• LG S65Q (€220-280): 3.1 kanalen, HDMI eARC. Merk-specifiek voor LG monitoren, maar universeel. Bass Boost voor actiegames.

Voor grote monitoren en veeleisende gamers. Ondersteunen Dolby Atmos, DTS:X, en hebben subwoofers/achterspeakers.

Premium: €400-1000+ (bioscoopgeluid voor hardcore gaming)

Bij premium modellen, check of je monitor HDMI eARC ondersteunt voor de beste kwaliteit. Voor €1000+ kijk naar Sonos Arc of Samsung HW-Q990C met achterspeakers, maar die zijn groter en geschikter voor woonkamers.

• Samsung HW-Q600C (€350-450): 3.1.2 kanalen met Atmos. HDMI eARC, optisch. Perfect voor Samsung monitoren. Adaptive Sound voor games.
• JBL Bar 500 (€450-550): 5.1 surround met draadloze sub. HDMI en optisch. Krachtig voor FPS-games. Multiroom via app.
• Sonos Beam Gen 2 (€500-600): Compact, Dolby Atmos via HDMI eARC. Beste voor Apple-ecosysteem, maar werkt met alles. App-gebaseerde kalibratie.
• Bose 600 (€600-700): Superieure dialooghelderheid. HDMI eARC, optisch. Ideaal voor verhalende games zoals The Last of Us.

Let op: prijzen zijn adviesprijzen. Tijdens Black Friday of Prime Day kun je 20-30% besparen. Kies een model met de aansluitingen die jij nodig hebt.

Praktische tips voor het beste gaming geluid

Nu je weet hoe je de PS5 koppelt aan je soundbar, volgen hier tips om het meeste uit je audio te halen. Deze zijn specifiek voor gaming setups zonder tv.

• Plaats de soundbar strategisch. Zet hem onder je monitor op een bureau, of er net voor. Houd 5-10 cm ruimte voor de speakers. Voor surround, plaats achterspeakers achter je stoel (als je die hebt).
• Gebruik de juiste instellingen. Schakel in-game audio in op surround (bijv. in Fortnite of Apex Legends). Op pc, gebruik software zoals Dolby Access (gratis) voor virtuele Atmos. Voor consoles, kies "Bitstream" in audio-instellingen.
• Voeg een subwoofer toe. Als je soundbar die niet heeft, koop er een los (€100-200 voor JBL of Polk). Sluit aan via sub-out poort. Dit geeft diepe bassen voor explosies.
• Test en kalibreer. Speel een game met geluidseffecten. Pas bass en treble aan via de soundbar-afstandsbediening. Sommige apps (Sony, Sonos) hebben een kalibratiemicrofoon voor optimale sound.
• Update firmware. Check de fabrikantssite voor updates. Ze verbeteren compatibiliteit met gaming consoles.
• Combineer met headset. Voor competitief gamen, gebruik een headset voor voice chat en de soundbar voor omgevingsgeluid. Schakel tussen beide via audio-instellingen.
• Avoid common pitfalls. Geen verkeerde kabels gebruiken (geen VGA voor audio). Check of je monitor audio doorgeeft via DisplayPort. Als niets werkt, overweeg een externe geluidskaart voor pc (€30-€50).

Met deze tips wordt je gaming monitor een complete audio-ervaring. Je hoeft geen tv meer te gebruiken. Probeer het uit en geniet van je games zoals nooit tevoren. Als je vragen hebt, check de handleiding van je soundbar of vraag advies in een Nederlandse gaming forum.