Popping geluid bij wisselen tussen ingangen van de soundbar
Wat is dat plof-geluid eigenlijk?
Je zit comfortabel op de bank, je favoriete serie staat aan op Netflix. Je wilt even snel wisselen van de HDMI 1 poort (je PlayStation) naar de HDMI 2 poort (je Apple TV).
Je drukt op de knop van je afstandsbediening en *PLOP* – een hard, schel geluid uit je soundbar dat door merg en been gaat. Dat is wat we noemen: een plopgeluid of een 'pop' bij het wisselen van ingangen. Dit geluid is geen teken dat je dure soundbar kapot is.
Het is een veelvoorkomend verschijnsel dat technisch veroorzaakt wordt door schakelprocessen in de electronica.
Toch is het enorm vervelend, want het onderbreekt je kijkervaring en kan zelfs je speakers beschadigen bij langdurige blootstelling aan harde pieken. Waarom gebeurt dit precies? Je soundbar moet constant schakelen tussen verschillende digitale signalen.
De ene keer is het een Dolby Atmos signaal via HDMI eARC, de andere keer een simpel stereo signaal via optisch. Tijdens die overschakeling ontstaat er een kortstondige elektrische spanning die zich uit in dat vervelende plopgeluid. Het is vergelijkbaar met het inpluggen van een jack-kabel terwijl je versterker al aan staat.
Waarom dit probleem specifiek bij soundbars voorkomt
Veel moderne soundbars, zeker in de prijsklasse van €300 tot €800, zijn ontworpen om zo zuinig mogelijk te zijn. Ze schakelen zichzelf vaak in een standby-modus wanneer je niet kijkt.
Als je dan een andere bron selecteert, moet de versterker in de soundbar opeens vol vermogen gaan draaien.
Die overgang is niet altijd vloeiend. Bij budget-modellen onder de €200, zoals de Philips TAB5105 of de Klipsch Cinema 400, gebeurt dit vaker. De electronica is hier simpeler en heeft minder filtering tegen ruis.
Bij premium modellen zoals de Sonos Arc (rond €900) of de Bose Soundbar 900 (rond €900) is dit minder, maar zeker niet onmogelijk. Deze systemen zijn complexer en moeten soms eerst het netwerk checken voordat ze audio verwerken, wat ook voor vertraging en geluidsschommelingen kan zorgen. Een andere boosdoener is de manier waarop tv's audio doorsturen. Veel Samsung en LG tv's (vanaf modeljaar 2020) gebruiken een technologie genaamd 'Auto Lip Sync'. Dit probeert audio en video gesynchroniseerd te houden, maar de communicatie tussen tv en soundbar kan soms haperen, resulterend in een plof bij de start van een signaal.
De oorzaak: Signaalovergang en spanning
Om het probleem echt op te lossen, moet je begrijpen wat er intern gebeurt. Stel je een waterkraan voor die van koud naar warm water draait. Tijdens de overgang heb je even lauw water.
Bij audio is hetzelfde aan de hand, maar dan met elektriciteit. Wanneer je wisselt van ingang (bijvoorbeeld van de optische kabel naar HDMI eARC), moet de chip in je soundbar het oude signaal afbouwen en het nieuwe signaal opbouwen.
Duurt dit te kort, dan ontstaat er een overspanning op de luidsprekerdrivers. Dit hoor je als een 'pop' of een 'klik'.
Dit fenomeen is specifiek merkbaar bij budget- en mid-range soundbars die gebruik maken van een zogenaamde 'soft-switching' versterker. Deze techniek is goedkoper om te produceren, maar gevoeliger voor storingen. Merken als JBL (bij hun Bar 300 en Bar 500) en Sony (HT-S2000) hebben hier soms last van, vooral als de firmware niet up-to-date is.
Er is een verschil tussen een 'klik' en een 'plof'. Zo'n klik is vaak een mechanisch relais in de soundbar dat overschakelt tussen analoog en digitaal, wat verklaart waarom je een popping geluid hoort bij het wisselen van bron.
Een plof is daadwerkelijk een elektrische piek. Een klik is meestal onschuldig, een plof kan op termijn schadelijk zijn voor de subwoofer of de middentonen.
Oplossingen: Van simpel tot technisch
Gelukkig zijn er genoeg manieren om dit op te lossen zonder dat je meteen een nieuwe soundbar hoeft te kopen.
We beginnen met de simpelste oplossingen en werken toe naar de technischere instellingen. 1.
Check je volume-instellingen
Veel gebruikers zetten de volume-regeling op hun tv op 100% en regelen het volume via de soundbar-afstandsbediening. Dit kan problemen geven, zoals wanneer een HDMI kabel zorgt voor wegvallend geluid op je systeem. Zet het volume op je tv (via HDMI ARC) op ongeveer 80% en regel de rest via de soundbar. Dit voorkomt dat de tv een te hoog signaal naar de soundbar stuurt wat kan resulteren in clipping (vervorming) bij het wisselen van bronnen.
2. Wissel van HDMI-poort of kabel
Soms ligt het aan de HDMI-kabel zelf.
Gebruik je een oude kabel van €5? Die is vaak niet geschikt voor de hoge bandbreedte van eARC. Investeer in een HDMI 2.1 kabel (prijs: €15 - €30).
Zorg er ook voor dat je de soundbar aansluit op de HDMI eARC/ARC poort van je tv, die vaak poort 1 of 2 is. Bij Samsung tv's is dit vaak de 'HDMI (ARC)' poort.
Bij LG OLEDs zit deze meestal rechts. 3.
Firmware update uitvoeren
Fabrikanten brengen regelmatig updates uit om dit soort bugs te fixen. Bij Sonos open je de app, bij Bose en Samsung moet je dit vaak via de Smart Hub van de tv doen of via een USB-stick. Voor een Denon DHT-S217 (rond €350) of Yamaha YAS-209 (rond €300) check je de website van de fabrikant.
Een update kan de schakeltijd van de versterker aanpassen waardoor de pop verdwijnt. 4.
Schakel 'Auto Standby' uit
Veel soundbars gaan na 15 minuten inactiviteit in standby.
Als je daarna weer geluid stuurt, 'wakker' je ze met een plof. Dit voorkomt ook dat je Yamaha soundbar een zoemend geluid op de achtergrond geeft. In de instellingen van je soundbar (vaak via een app of de afstandsbediening) kun je deze functie uitschakelen.
Laat de soundbar aan staan. Het verbruik in 'aan' modus (zonder geluid) is vaak maar een paar watt, en het bespaart je de plof. 5. Gebruik een externe bron in plaats van de TV
Als je tv de boosdoener is, omzeil hem dan.
Sluit je Apple TV, Chromecast of PlayStation direct aan op de soundbar (als die een HDMI-ingang heeft), en sluit de soundbar aan op de tv.
Dit werkt perfect bij duurdere modellen zoals de Samsung HW-Q990C (rond €1.200) of de LG S95QR (rond €1.100). Deze soundbars hebben meerdere HDMI-ingangen waardoor ze het schakelen zelf beter kunnen regelen.
Modellen en hun specifieke gedrag
Niet alle soundbars reageren hetzelfde. Hieronder een overzicht van veelvoorkomende modellen in Nederland en hoe je hun plopgeluiden het beste kunt aanpakken.
Budget segment (€50 - €200)
Modellen zoals de Philips TAB6305 (rond €150) of de Polk Audio React (rond €200) zijn gevoelig voor plopgeluiden omdat ze vaak gebruik maken van een simpele optische verbinding.
Bij deze modellen helpt het vaak om de 'Auto Volume' of 'Night Mode' aan te zetten. Deze compressie dempt het geluid sneller en vangt de piek op. Ook is het slim om de tv-instelling 'HDMI-CEC' uit te zetten en de soundbar alleen met de afstandsbediening te bedienen.
Mid-range (€200 - €600)
De JBL Bar 500 (rond €500) en Sony HT-A3000 (rond €500) zijn populair. Bij JBL komt de plof vaak als je schakelt tussen stereo en Dolby Atmos.
Oplossing: Zet in de JBL One app de 'Auto Wake' uit. Bij Sony helpt het om de 'eARC mode' in de tv-instellingen op 'Auto' te zetten in plaats van 'Auto (Dolby Digital)'. De Yamaha SR-B20A (rond €250) heeft een speciale 'Clear Voice' knop; als je deze ingedrukt houdt tijdens het opstarten, reset je de interne DSP (Digital Signal Processor), wat soms helpt.
Premium (€600+)
Bij de Sonos Beam Gen 2 (rond €500) en Bose Soundbar 600 (rond €700) is het vaak een softwarekwestie. Sonos heeft een 'Trueplay' tuning; voer deze opnieuw uit via de app. Dit kalibreert de speakers opnieuw en past de versterker-instellingen aan, waardoor overgangen