Soundbar instellen voor gebruik in een open plan woning

Je kijkt naar een prachtige nieuwe tv, maar het geluid komt uit een dunne speaker aan de achterkant. Het is alsof je door een rietje naar een concert luistert.

Vooral in een open woonkamer, waar geluid makkelijk wegstroomt en weerkaatst, is dat een groot probleem.

Een soundbar is de oplossing, maar je kunt hem niet zomaar aansluiten en verwachten dat het meteen perfect klinkt. In een grote, open ruimte moet je slim te werk gaan. Dit is jouw gids om een soundbar optimaal in te stellen voor een open plan woning.

Waarom een open woonkamer anders is

Een open plan woning is heerlijk ruimtelijk, maar voor geluid een uitdaging. In een gesloten kamer blijft het geluid binnen de muren.

In een open ruimte met een keuken en eetgedeelte verdwijnt het geluid in de grote lucht en botst het af op harde vloeren en ramen.

De echo is je grootste vijand. Je soundbar moet harder werken om boven het omgevingsgeluid uit te komen. Zonder de juiste instellingen klinkt het gelijd vaak dun en verward.

Je mist de diepe bass en de heldere dialogen. Het doel is om het geluid te focussen op de luisterpositie, zodat je niet constant het volume hoeft bij te regelen.

De juiste soundbar kiezen voor de ruimte

Niet elke soundbar is even goed in een grote kamer. Een compacte budget-bar van €100 zal moeite hebben om een kamer van 40 vierkante meter te vullen.

Voor een open plan woning heb je meer power nodig. Mid-range modellen (€300 - €700) zijn vaak de sweet spot.

Kijk naar de Sony HT-A3000 (rond €500) of de JBL Bar 500 (rond €450). Deze hebben genoeg vermogen om geluid door de kamer te verspreiden. De JBL Bar 500 komt met een losse subwoofer, wat essentieel is voor de lage frequenties die makkelijk verloren gaan in een grote ruimte.

Premium opties (€700 - €1.200+ zijn de investering waard als je echt topkwaliteit wilt. De Sonos Arc (rond €900) of de Bose Soundbar 900 (rond €950) gebruiken Dolby Atmos om geluid boven en naast je te projecteren. Dit creëert een virtuele sfeer die de open ruimte minder kil maakt. De Arc heeft bijvoorbeeld 11 ingebouwde drivers die het geluid wijd verspreiden, ideaal voor een woonkamer zonder muren.

Let bij aankoop op de luidsprekeropbouw. Een 2.1 systeem (twee speakers + sub) is minimum.

Een 3.1 systeem (center speaker voor dialoog) is beter. Voor de grootste open kamers is een 5.1 of 7.1 systeem met aparte achterspeakers aan te raden, zoals de Samsung HW-Q990C (rond €1.200). Deze gebruikt satellieten om het geluid achterin de kamer te verspreiden.

De perfecte opstelling

Waar je de soundbar plaatst, maakt of breekt de ervaring. In een open kamer moet je het geluid richten op je zitplek.

Plaatsen onder de tv
Dit is de standaard, maar doe het goed. Zorg dat de soundbar niet verstopt zit achter een rand van het tv-meubel. De speakers moeten vrij kunnen ademen.

Zet hem op een dunne plank of direct op het meubel. De Sennheiser Ambeo Soundbar Plus (rond €800) heeft bijvoorbeeld drivers die naar boven en opzij richten; als je hem in een kast stopt, demp je dit effect.

Afstand van de muur
Veel soundbars, zoals de LG S80QY (rond €400), hebben achterwaarts gerichte speakers om de bas te versterken.

Zet hem niet pal tegen de muur. Een opening van 5 tot 10 centimeter geeft het geluid ruimte om te "ademen" en voorkomt een muddy basgeluid. Vergeet ook niet de ideale kijkafstand tot je soundbar. Hoogte van de speakers
De ideale hoogte is oorhoogte als je zit. Als je soundbar laag op de grond staat, klinkt het alsof het geluid van onderen komt.

Gebruik een soundbar-beugel als je tv hoog aan de muur hangt. Dit richt de speakers recht op je oren.

Subwoofer placement
De subwoofer (de losse basbox) is cruciaal in een open kamer. Zet hem niet in een hoek, want dat versterkt de bas te veel en maakt het rommelig. Probeer hem in een van de voorste hoeken van de kamer, of zelfs naast de bank.

De JBL Bar 1000 heeft een draadloze sub; experimenteer door hem te verplaatsen terwijl je een basrijke muziektrack afspeelt.

Zoek de plek waar de bas het strakst klinkt. Achter speakers
Heb je een set met achterspeakers (zoals de Yamaha SR-B30A), zet ze dan niet te ver weg. Ze moeten het geluid vullen, niet overheersen. Een afstand van 1 tot 2 meter achter je bank is vaak ideaal voor surround-effecten zonder dat het geluid ver te verdwijnen.

Aansluiten: HDMI is je beste vriend

Hoe je de soundbar aansluit, bepaalt de kwaliteit. In een open woonkamer wil je geen extra kabels, maar wel het beste geluid door je meubels slim neer te zetten.

HDMI eARC (de beste optie)
Als je tv en soundbar HDMI eARC ondersteunen (zoals de Sony HT-A7000 of Bose Ultra), sluit de soundbar dan aan op de eARC-poort van je tv. Dit stuurt het hoogwaardige geluid (inclusief Dolby Atmos) terug naar de soundbar via één kabel. Het is stabiel en makkelijk, zelfs als je het geluid optimaliseert bij lange kabels.

Zorg dat je een HDMI 2.1 kabel gebruikt voor de beste overdracht. HDMI ARC (de standaard)
Heb je geen eARC, maar wel HDMI ARC (meeste tv's vanaf 2015), dan werkt het nog steeds prima.

Je verliest iets van de hoogste kwaliteit, maar Dolby Digital 5.1 werkt gewoon.

Sluit aan op de poort die gemarkeerd is met "ARC". Optisch (Toslink) als fallback
Heb je een oudere tv? Gebruik dan de optische kabel. Dit is een stabiele verbinding, maar beperkt je tot stereo of basis 5.1.

Je krijgt geen Dolby Atmos. Voor een open kamer is het prima voor dialoog, maar je mist de diepte.

De Philips TAB6305 (rond €150) werkt goed met optisch. Bluetooth en WiFi
Voor muziek in de open kamer is WiFi vaak beter dan Bluetooth. Bluetooth kan haperen bij grote afstanden.

Sonos en Bose gebruiken WiFi voor een stabielere verbinding en multiroom audio.

Zo stream je muziek vanuit de keuken naar je soundbar in de woonkamer.

Instellingen voor de beste balans

Nu de hardware staat, is het tijd voor de software. Open de app van je soundbar (bijna alle merken hebben er een) en pas deze instellingen aan voor een open plan woning.

1. Dialoogversterking (Dialogue Enhancement)
In een open kamer verdwijnt spraak snel achter achtergrondgeluid. Zoek in de app naar "Dialoog" of "Center Channel". Zet deze 2 tot 3 stapjes omhoog.

Bij de Bose Soundbar 600 (rond €500) heet dit "Dialogue Mode" en maakt het stemmen superhelder zonder dat het scherp klinkt. 2.

Ruimte kalibratie
Moderne soundbars hebben een kalibratiemicrofoon. De Sonos Ray (rond €300) en de Denon DHT-S217 (rond €250) doen dit via een app.

Je meet de afstand tot de muren en de grootte van de kamer. Doe dit! In een open kamer zorgt kalibratie ervoor dat de soundbar het geluid niet té hard stuurt naar plekken waar je niet zit. 3.

Surround en breedte
Bij soundbars met virtuele surround (zoals de Yamaha YAS-209, rond €250) kun je de "Surround" of "Width" instellingen aanpassen. In een open kamer wil je het geluid niet te breed maken, anders klinkt het hol.

Zet de breedte op 60-70%. Dit houdt het geluid gefocust op de luisteraar.

4. Subwoofer niveau
De bas moet voelbaar zijn, niet overheersend. In een open kamer verdwijnt lage frequentie makkelijk, dus je hebt meer bas nodig dan in een kleine kamer. Zet het basniveau in de app 4