Meubels verplaatsen voor betere soundbar akoestiek in je woonkamer
Je hebt een prachtige soundbar gekocht de kabels netjes weggewerkt en je favoriete film opgezet.
Toch klinkt het niet zoals je had gehoopt. Het geluid is schel, de dialogen zijn onverstaanbaar of de bas dendert alles onder. De boosdoener is vaak niet de soundbar zelf, maar de plek waar je hem neerzet. Meubels en de indeling van je woonkamer hebben een enorme invloed op hoe geluid zich verspreidt. Gelukkig zijn er een aantal slimme verplaatsingen die je kunt doen om het maximale uit je Sonos, Bose of JBL te halen.
Waarom je meubels de boosdoener zijn
Een soundbar is een stuk slimmer dan de speakers in je tv, maar hij heeft nog steeds één richting: recht vooruit.
Staat je soundbar pal voor je tv-meubel? Dan kaatst het geluid direct terug van het blad of de wand erachter.
Die reflecties zorgen voor een vervelende galm en vervorming. Vooral hoge tonen, zoals de 's'-klanken in spraak, worden hierdoor schel en onaangenaam. Denk ook aan je bank. Een diepe, zachte bank is een geluidsabsorbeerder.
Zet je de soundbar pal op de grond en zit je bank er pal tegen?
Dan verdwijnt een deel van het geluid in de stof. Hetzelfde geldt voor open kasten vol met boeken en snuisterijen. Die zorgen voor een wirwar van reflecties die de helderheid aantasten. Je soundbar presteert het best in een open ruimte, zonder directe obstakels op de geluidslijn.
De gouden regel: richting en hoogte
De makkelijkste en meest effectieve verandering is de hoogte. Zet je soundbar nooit direct op de grond.
De ideale hoogte is oorhoog als je op de bank zit. Heb je een laag tv-meubel?
Gebruik dan een stevig tv-meubel met een ingebouwde soundbar-lade, of zet de soundbar op een paar stabiele blokken of een speciaal design-standaard. Dit zorgt ervoor dat het geluid direct naar je toe komt, in plaats van dat het eerst over de vloer kaatst. Richt de soundbar precies op je luisterpositie.
De meeste soundbars hebben een brede stralingshoek, maar ze klinken het schoonst als je er recht voor zit. Draai je tv-meubel een klein beetje naar de bank toe, of verplaats de soundbar naar de rand van het meubelblad als dat nodig is. Probeer te vermijden dat er direct naast de soundbar een dikke muur staat; een kleine hoek kan al genoeg zijn om de geluidsgolven te verstoren.
Subwoofer verplaatsen: de zoektocht naar de hoek
Een losse subwoofer (zoals die van de JBL Bar 1000 of Sonos Sub) is een ongrijpbare factor. Zet je hem in een hoek, dan klinkt de bas vaak te hard en modderig. De reden is dat lage tonen zich makkelijk langs muren en hoeken verspreiden, wat leidt tot een ophoping van bas.
De beste plek is meestal niet de hoek van de kamer, maar eerder op ongeveer een derde van de breedte van de muur, schuin naar je toe.
De klassieke 'subwoofer crawl' werkt ook perfect. Zet de subwoofer midden in je luisterplek (op je kussen of zelfs op een krukje) en luister naar een bass-heavy nummer.
Kruip nu op handen en voeten door de kamer en luister waar de bas het best klinkt. Op die plek moet je de subwoofer neerzetten. Het is een vreemde oefening, maar hij werkt altijd.
Subwoofer op een houten vloer vs. tapijt
Zo vind je de plek waar de bas het meest strak en evenwichtig klinkt, zonder dat hij overweldigend wordt.
De vloer waar de subwoofer op staat is ook belangrijk. Op een harde, gladde vloer (laminaat, parket) kan de bas gaan trillen en resoneren. Een simpel onderzetmatje of een stukje vilt onder de sub voorkomt dit. Op een dik tapijt kan de bas wat gedempt worden. Een klein blokje hout of een speciale voet onder de sub kan helpen om hem stabiel en 'los' van het tapijt te houden.
Achterliggende meubels en wanden
Veel mensen zetten hun soundbar weg in een open kast of een wandmeubel met een achterwand. Dit is funest voor de klank.
De speakers in de soundbar hebben ruimte nodig om het geluid vrij te laten komen.
Zit de soundbar ingebouwd? Dan ontstaat er een klankkast-effect waardoor het geluid dof klinkt. Dit is extra belangrijk bij een soundbar instellen in een open ruimte; zorg daarom altijd voor minimaal 5 centimeter vrije ruimte rondom de behuizing.
Als je hem in een nis plaatst, zorg dan dat de voorkant netjes uitsteekt. Wanden achter de soundbar kunnen helpen of hinderen.
Een kale, harde muur geeft veel reflectie, wat soms hard kan klinken. Een wand met een wandkleed, een boekenkast of een wat groter vloerkleed achter de bank breekt deze reflecties. Je hoeft niet de hele wand te bekleden, maar een paar elementen zorgen al voor een warmere, natuurlijke klank. Experimenteer met het verplaatsen van kasten of het ophangen van een wandkleed net achter of naast de soundbar.
Het keuzekader: jouw situatie, jouw oplossing
Om je te helpen de juiste keuze te maken, hier een overzicht op basis van je huidige opstelling.
Slim verplaatsen = direct resultaat
Je hoeft niet je hele interieur om te gooien. Een verplaatsing van 20 centimeter of een andere hoek kan wonderen doen voor je geluidskwaliteit.
Scenario 1: De soundbar staat pal op de grond
Kies het scenario dat het beste bij je woonkamer past en pas de aanbeveling direct toe. Probleem: Het geluid kaatst tegen de vloer en voelt 'laag' en dof aan.
Scenario 2: De soundbar staat in een dichte nis of kast
Vooral dialogen zijn moeilijk te verstaan.
Oplossing: Verhoog de soundbar tot oorhoog. Gebruik een soundbar-standaard, een laag tv-meubel met verhoging of een paar stevige blokken. Dit is de grootste upgrade die je kunt doen zonder iets te kopen. Probleem: Het geluid klinkt ingesloten, de bas is modderig en de hoge tonen zijn ver te zoeken.
Oplossing: Haal de soundbar uit de nis.
Scenario 3: De subwoofer staat in een hoek
Zet hem op de rand van het tv-meubel of op een apart standaard naast de tv.
Zorg dat er niets voor de speakers hangt. Als het echt moet, zorg dan dat de soundbar minimaal 5 cm uitsteekt en de zijkanten vrij zijn. Probleem: De bas is te overheersend, je voelt trillingen in de vloer door de akoestiek van je meubels, maar echte diepte ontbreekt.
Oplossing: Verplaats de subwoofer uit de hoek.
Scenario 4: De bank staat strak tegen de muur
Probeer een plek op ongeveer 1/3 van de muw, schuin naar je toe. Doe de 'subwoofer crawl' om de exacte plek te vinden.
Zet hem eventueel op een stukje vilt om trillingen te dempen. Probleem: Het geluid lijkt 'vlak' en je mist de surround-ervaring, zelfs met achterste speakers.
Oplossing: Schuif de bank 10-20 cm van de muur af.
Dit geeft ruimte voor het geluid om te ademen en voorkomt dat de bank het geluid opslorpt. Als je achterste speakers hebt, zorg dan dat die iets hoger staan dan oorhoog en schuin naar je toe gericht zijn. Door je meubels slim te verplaatsen en de ideale afstand tot je soundbar te vinden, haal je veel meer uit je audio-ervaring.
Je hoeft niet direct nieuwe speakers te kopen; de perfecte akoestiek begint vaak bij een logische opstelling in je eigen woonkamer. Probeer een paar van deze tips uit en luister zelf het verschil.